O książce

Powieść - symbol, powieść - puzzle, powieść - klocki dla dorosłych... Istnieje wiele różnych określeń na tę powieść. Wiele różnych sposobów czytania jej i interpretacji. Tak naprawdę - można ją czytać na okrągło i wciąż odkrywać na nowo. Powieść składa się z trzech części

Z tamtej strony to sugestywny obraz żyjących w Paryżu młodych intelektualistów (głównie emigrantów z Ameryki Południowej), spędzających niezliczone wieczory na spotkaniach w ciasnym mieszkaniu 4 na 3,5 metra. W dymie papierosowym i oparach alkoholu słuchają oni jazzu, starych bluesów i muzyki klasycznej oraz toczą niekończące się metafizyczne dyskusje o Klee i Mondrianie, Awerroesie, Dizzym Gillespie i Bessie Smith, zawiłościach języka i chińskich torturach. Zgromadzeni przyjaciele tworzą spontanicznie dadaistyczne łańcuchy skojarzeń i upijają się do nieprzytomności tanią wódką.

Charakterystyczny dla tej części książki jest klimat artystycznej bohemy i walki z drobnomieszczaństwem; odkrywaniem piękna w codzienności i w strzępach cywilizacji. Z drugiej jednak strony bohaterowie książki tak naprawdę nie rozmawiają ze sobą, a raczej walczą na słowa. Są bezustannie zagubieni w nieprawdopodobnie złożonych rozważaniach intelektualnych, z których nic nie wynika, a nawet najbardziej tragiczne fakty oglądają przez pryzmat niezliczonych skojarzeń literackich i filozoficznych. W końcu jeden z głównych bohaterów, Horacio Oliveira, na pół ucieka, a na pół zostaje wyrzucony z grona towarzyszy i wraca do Ameryki Południowej.

Z tej strony.Po drugiej stronie Oceanu Atlantyckiego jest dużo spokojniej i proza Cortázara traci charakterystyczną dla pierwszej części pośpieszność i urywkowość. Akcja toczy się w Buenos Aires, wciąż w atmosferze wyrafinowanych intelektualnych potyczek, które zwykle kryją za sobą walkę w świecie rzeczywistym. Oliveira np. gra ze swoimi przyjaciółmi w liczne zabawy językowe, polegające na wyławianiu dziwnych słów czy budowaniu wyrafinowanych i piętrowo złożonych zdań; często jednak tego typu rozgrywki prowadzą do spięć między graczami.

Cortázar wciąga nas w świat, w którym niezwykle subtelne rozróżnienia filozoficzne wpływają bezpośrednio na zachowania bohaterów, ludzie kłócą się ze sobą z powodów nie do końca zrozumiałych, a sąsiadujący ze sobą Oliveira i Traveler bezustannie walczą ze sobą mimo pozornej przyjaźni. Zakończenie nie jest jednoznaczne, i wciąż pozostawia czytelnika w atmosferze bardzo trudnych przyjaźni, jakie łączą południowoamerykańskich intelektualistów.

Z różnych stron Ta część to zbiór luźnych, niezwiązanych ze sobą notatek, które w pewnym sensie uzupełniają kolejne rozdziały książki. Powieść można bowiem czytać na dwa podstawowe sposoby. Pierwszy z nich to rozpoczęcie na rozdziale 1 i zakończenie na 56, czytając kolejno. Powyższe streszczenie przedstawia świat "Gry w klasy" z takiej właśnie perspektywy. Można jednak podejść do lektury w inny sposób.

Na końcu każdego rozdziału umieszczony jest numer rozdziału, zwykle inny od kolejnego, do którego można przejść w przypadku alternatywnej lektury powieści. W tej sytuacji po rozdziale 42 korzystamy z sugestii "(75)" i sięgamy po siedemdziesiąty piąty rozdział (znajdujący się w części "Z różnych stron"), po czym wracamy do "normalnego" toku powieści, czyli nr 43. Powstaje więc "druga wersja książki", w której kolejność rozdziałów przedstawia się następująco:

73-1-2-116-3-84-4-71-5-81-74-6-7-8-93-...



O autorze

Julio Cortázar (ur. 26 sierpnia 1914 w Brukseli, zm. 12 lutego 1984 w Paryżu) - argentyński pisarz.

Jego rodzice byli Argentyńczykami, w Argentynie otrzymał wykształcenie, mieszkał tam i pracował jako nauczyciel i tłumacz. Autor powieści i zbiorów opowiadań. W jego prozie uwagę wzbudza kunsztowny język, przeplatanie się świata rzeczywistego i fantastycznego, który pojawia się nagle i często w związku z uczuciami bohatera, grami, które sam ze sobą odbywa, wykrzywioną pseudonaturalistyczną konstrukcją świata. Pisał także opowiadania będące zabawami z pogranicza filologii i wyobraźni, wodzące na manowce za pomocą neologizmów (nazwy tańców: tregua, espera, katala w opowieściach o Kronopiach i Famach) i raptownych przekształceń utartych językowych fraz, urywania zdań w nieoczekiwanych momentach, lub zawiłych, złożonych wypowiedziach, które rzadko pozostają jednoznaczne. Przez prozę Cortázara przebija doświadczenie outsidera, "paryskiego Argentyńca", nonkonformisty nie potrafiącego wytrzymać na ciepłej posadzie tłumacza w międzynarodowej organizacji, obserwującego poruszające się zegarki w stołówce i jeżdżące windą zestawy guzików.

Dzieła :

  • Presencia, 1938 (sonety)
  • La otra orilla, 1945
  • Los reyes, 1949 (teatr)
  • Bestiarium (Bestiario), 1951 (opowiadania)
  • Koniec zabawy (Final del juego), 1956 (opowiadania)
  • Tajemna broń (Las armas secretas), 1959 (opowiadania)
  • Wielkie wygrane/Nagrody (Los premios), 1960 (powieść)
  • Opowieści o kronopiach i famach (Historias de cronopios y de famas), 1962 (różne)
  • Carta a una senorita en París, 1963
  • Gra w klasy (Rayuela), (1963, wyd. polskie 1968) (powieść)
  • La autopista del Sur, 1964
  • Dla wszystkich ten sam ogień (Todos los fuegos el fuego), 1966 (opowiadania)
  • W osiemdziesiąt światów dookoła dnia (La vuelta al día en ochenta mundos), 1967 (opowiadania)
  • El perseguidor y otros cuentos, 1967 (opowiadania)
  • Buenos Aires, Buenos Aires, 1967
  • 62. Model do składania (62/modelo para armar), 1968 (powieść)
  • Casa tomada, 1969
  • Ostatnia runda (Último round), 1969
  • Relatos, 1970
  • Viaje alrededor de una mesa, 1970
  • La isla a mediodía y otros relatos, 1971
  • Pameos y meopas, 1971 (poezja)
  • Proza z obserwatorium (Prosa del observatorio), 1972
  • Książka dla Manuela (Libro de Manuel), 1973 (powieść)
  • La casilla de los Morelli, 1973
  • Ośmiościan (Octaedro), 1974 (opowiadania)
  • Fantomas contra los vampiros multinacionales, 1975 (komiks)
  • Opowiadania zebrane (Cuentos completos), 1975
  • Estrictamente no profesional, 1976.
  • Alguien que anda por ahí, 1977 (opowiadania)
  • Territorios, 1979 (opowiadania)
  • Un tal Lucas, 1979 (opowiadania)
  • Queremos tanto a Glenda, 1980 (opowiadania)
  • Niewpory (Deshoras), 1982 (opowiadania)
  • Autonauci z kosmostrady (Los autonautas de la cosmopista), 1982 (wspólnie z Carol Dunlop)
  • Nicaragua tan violentamente dulce, 1983
  • Silvalandia (oparta na ilustracjach Julio Silva), 1984
  • Salvo el crepúsculo, 1984 (poezja)
  • Divertimento, 1986 (dzieło wydane pośmiertnie)
  • Egzamin (El examen), 1986 (powieść wydana pośmiertnie)
  • Diario de Andrés Fava, 1995
  • Adiós Robinson y otras piezas breves (teatr), 1995

„W klasy gra się małym kamyczkiem, który należy popychać czubkiem buta. Elementy gry: chodnik, kamyczek, but i piękny rysunek kredą, najchętniej kolorową. Na górze jest Niebo, na dole jest Ziemia, trudno jest trafić kamyczkiem w Niebo, prawie zawsze źle się jakoś obliczy i kamyk wylatuje poza rysunek. Powoli jednak nabiera się zręczności koniecznej, by przechodzić z jednego kwadratu do drugiego, i któregoś dnia może się uda wyjść z Ziemi i przenieść kamyczek do samego Nieba” J.Cortazar, „Gra w klasy” Z tamtej strony, 36.

Źródła (pl.wikipedia.org): Julio Cortázar, „Gra w klasy”